HATİMMATİK

 


Ana Sayfa....................................ENGLISH

 

    • Saatli imsakiye

    • 2000 - 2099 yılları arasında tamamen Astronomik Hesaplama metodu

    • Enlem ve boylam 0.01° hassasiyetle girilebilir

    • Tüm namaz ve kerahet vakitleri, asr-ı evvel / asr-ı sani

    • Hicri takvim ve hilâl görünürlüğü

    • Kıble açısı ve güneş yatay/dikey açısı

    • 4 farklı hesaplama algoritması

    • Dünya, güneş ve aya ait gerçek zamanlı astronomik veriler

    • Ortam sıcaklığını gösterir

    • Ortam ışığına göre otomatik ayarlanan gösterge parlaklığı

    • Teheccüd Vaktinde Uyandırma işlevi

    • Tüm ezan vakitlerinde veya sadece teheccüd/sabah vaktinde otomatik ezan okur

    • Parametrik sabah ezanı ve teheccüd vakti

    • "Bir sonraki ezanı atla" seçeneği

    • Haftanın her vaktine özel 40 farklı ezan

    • Saatin ileri gitmesini veya geri kalmasını önleyen otomatik Kristal Ayarı

    • Avrupa Yaz Saati kurallarına göre otomatik yaz saati değişimi

    • Vakit ve Cuma ezanlarından önce selâ okuyabilir

    • 7 farklı hafız sesinden Kur’an-ı Kerim tilaveti (mukabele)

       

      Kullanım Kılavuzu

       


       

      Maceramız 1994 yılında, gömülü sistemlerle uğraşıyorken, namaz vakitlerini astronomik olarak hesaplayabilme sevdasıyla başladı. ALPEREN yazılımı 1995'te böyle doğdu. Yazılımı bir mikrodenetleyiciye gömüp dijital imsakiye tasarlama fikri, 1996'da ilk Vakitmatik cihazının üretimini netice verdi. Ardından, ezan sesini örnekleyip EPROM'a yazmaya niyet ettiğimizde ise 1998'de ilk Ezanmatik ortaya çıkmış oldu. Cihazı yıllar boyu kullanmaktan vazgeçemeyince de, 2015'te EPROM yerine SD kart ile güncellemeye karar verdik. SD kartın uçsuz bucaksız hafızası da bize Hatimmatik geliştirmeyi ilham verdi. Eğer elektronik meraklısı iseniz ve konu ilginizi çektiyse, sayfanın devamında Hatimmatik cihazına ilişkin tasarım detaylarını bulabilirsiniz.

       

       

      İşlemci

      Sistemde tüm işlevleri yerine getirmek üzere tek bir 8-bit işlemci kullanılmıştır. ATMEL firmasına ait 89S8253 mikrodenetleyicisi, 12 kB FROM ve 256 bayt RAM içermektedir. Gömülü yazılım J2 üzerinden güncellenebilmektedir. Namaz ile ilgili tüm vakitler ve diğer astronomik veriler; coğrafik konum, saat dilimi vb. parametrelere göre gerçek zamanlı olarak hesaplanmaktadır. ALPEREN yazılımda da kullanılan hesaplama algoritmaları, gömülü uygulamalar için özel olarak geliştirilmiş olup, ilgili makalede detaylı olarak açıklanmıştır. 16/32 bit ve kayan-nokta (FP) aritmetik/trigonometrik fonksiyonlar için işlemci üzerinde donanımsal altyapı bulunmadığından, tüm bu aritmetik işlemler yazılım youyla gerçeklenmektedir. Bu nedenle 6 temel vaktin hesabı yaklaşık 1 saniyede tamamlanmaktadır.

       

      Gerçek Zaman Saati (RTC)

      Güncel saat/tarih bilgisi, pil destekli DS1307 entegresinde tutulmaktadır. Kullanıcı tarafından ayarlanabilen tüm sistem parametreleri de, elektrik kesintisinden etkilenmemek amacıyla, RTC'nin 56 baytlık NVRAM belleğinde CRC korumalı olarak saklanmaktadır. Entegre I2C arayüzü ile haberleşmektedir. İşlemci üzerinde bu arayüz bulunmadığından, I2C protokolü bir sürücü yazılımı üzerinden gerçekleştirilmektedir.

       

      Ekran ve Sürücü Devresi

      Burada, 1996'daki orijinal tasarım korunmuş olup, gösterge olarak 10 adet 4 haneli 7-segment LED kullanılmaktadır. Toplam 320 LED'in en az sayıda bacakla (kontrol:4 + veri:2 = 6) sürülebilmesi için taramalı seri sürme tekniğinden faydalanılmıştır. 64 Hz tarama frekansında, her sütun (hane) sıralı olarak yakılmaktadır. Bunun için, T2 sayacı ile 4 ms. aralıklı kesme oluşturulmaktadır. Kesme alt yordamında, sıradaki haneye ilişkin 10 bayt veri, birbirine zincirleme bağlı seri-giriş/paralel-çıkışlı 74HC164 sürücü entegrelerine bir saat işaretiyle senkron olarak iletilmektedir. İşlemci üzerinde buna uygun senkron iletişim altyapısı bulunmadığından, saat işareti üretimi ve veri kaydırma işlemi yazılım destekli olarak 0.5 ms içerisinde gerçekleştirilmektedir. Ardından ortam parlaklığı, LDR/C2 ile ölçülmektedir. C2 şarj süresi, LDR direnciyle doğru ve ışık şiddeti ile ters orantılıdır. R1, LDR'nin direnç/ışık eğrisini kısmen doğrusallaştırmaya yarar. Ölçüm işlemi azami 0.5 ms sürmektedir. Sıradaki sütunu kontrol eden tranzistöre, genişliği ışık şiddetiyle orantılı (0.03-2.2 ms) bir darbe (MPX) gönderilerek gösterge parlaklığı dinamik olarak ayarlanmaktadır. Darbe süresince kesmede beklememek için darbe başlatıldıktan sonra T0 sayacı gerekli gecikme değerine kurularak alt yordamdan çıkılır. Süre bitiminde T0 kesmesi ile darbe sonlandırılır. Saat noktalarının kontrolü ve tuş takımının okunması da T2 kesmesi içerisinde yapılmaktadır. Kesme zamanlaması burada gösterilmektedir.

       

      Sıcaklık Ölçümü

      Ortam sıcaklığı, DS1820 algılayıcısı ile okunmaktadır. Tek hat üzerinden 9600 bps asenkron haberleşme, sürücü yazılım aracılığıyla gerçekleştirilmektedir. Öz-ısınmayı asgari seviyede tutmak için, dakikada yalnız bir kez ölçüm yapılmaktadır. Tek hat protokolü zaman duyarlı olduğundan, iletişim esnasında kesme oluşmaması gerekmemektedir. Bu nedenle iletişim yazılımı, her bir baytın 1 ms süren aktarımı için T0 kesmesinin geçmesini beklemektedir. Cihazın öz-ısınması tam güçte (azami parlaklık) yaklaşık 4°C olarak tespit edilmiştir. Bu öz-ısınmayı dengelemek için, parlaklık ile orantılı bir değerin zamana bağlı integrali alınmakta ve bu değer ölçülen sıcaklıktan çıkarılmaktadır. Entegrasyon zaman sabiti, cihaz gövdesinin ısıl cevabına uygun olarak 20 dakika civarında seçilmiştir.

       

      Ses Katı

      CVSD sıkıştırma algoritmasıyla kodlanarak SD karta yazılmış olan ses verisi, işlemcinin SPI arayüzü üzerinden okunarak 2 sayısal çıkış ile analog ses çözümleme devresine aktarılır. Yeniden üretilen ses sinyali, 2W çıkış gücünü haiz TDA7052A entegresiyle hoparlöre gönderilir. Burada kullanılan teknik çözüm, ilgili makalede ayrıntılı olarak yer almaktadır. Ses üretimi zaman duyarlı olduğundan, bu esnada kesmeler engellenmekte ve ekran kapatılmakta, ancak D6 ile sesin aktif olduğu belirtilmektedir. SD karta erişilememesi durumunda cihaz bip sesiyle vakti hatırlatmaktadır. Ses bitiminde MLA hattı pozitife çekilerek entegre MUTE moduna alınır.

       

      Bilgi için: